Kính gọng là vật dụng thiết yếu cho những ai có vấn đề về thị lực, nhưng nó cũng có thể che khuất vẻ đẹp tự nhiên của đôi mắt và gây cảm giác bất tiện trong nhiều hoạt động. Chính vì vậy, cách đeo lens đã trở thành lựa chọn phổ biến, mang lại sự tự tin và thoải mái hơn. Tuy nhiên, để đeo lens an toàn và hiệu quả, bạn cần nắm vững quy trình chuẩn, từ khâu chuẩn bị, đeo, tháo cho đến bảo quản. Bài viết này sẽ cung cấp cho bạn một bộ hướng dẫn toàn diện nhất về cách đeo kính áp tròng, giúp bạn làm chủ kỹ năng này một cách dễ dàng và an toàn.
Có thể bạn quan tâm: Mắt Chảy Ghèn Nhiều: Nguyên Nhân Và Cách Xử Lý Tại Nhà
Có thể bạn quan tâm: Hướng Dẫn Makeup Mắt 1 Mí Từ Cơ Bản Đến Nâng Cao
Tóm Tắt 5 Bước Cốt Lõi Trong Quy Trình Đeo Lens
- Chuẩn bị kỹ lưỡng: Rửa tay sạch sẽ, kiểm tra lens có bị lỗi, trước mặt hay sau, và chuẩn bị dụng cụ hỗ trợ nếu cần.
- Đeo lens đúng kỹ thuật: Nhỏ mắt/nước nhỏ mắt, dùng ngón tay đặt lens nhẹ nhàng lên giác mạc, nháy mắt và xoay nhẹ để lens ổn định.
- Tháo lens một cách an toàn: Nhỏ mắt để cấp ẩm, rửa tay, dùng ngón tay nhẹ nhàng đẩy lens xuống dưới mí mắt và bóp nhẹ để lấy ra.
- Bảo quản lens ngay lập tức: Cho lens vào khay đúng bên (L/R), thay nước ngâm mới, vệ sinh khay đựng định kỳ.
- Tuân thủ các lưu ý quan trọng: Không đeo lens khi ngủ, không dùng chung với người khác, thay lens đúng hạn và thường xuyên kiểm tra mắt.
Có thể bạn quan tâm: Cách Cắt Kính Thủ Công: Hướng Dẫn Chi Tiết An Toàn Từ A Đến Z
Tại Sao Việc Biết Cách Đeo Lens Đúng Cách Lại Quan Trọng?
Việc sử dụng kính áp tròng không chỉ dừng lại ở việc đặt một chiếc lens lên mắt. Một quy trình đeo lens đúng chuẩn giúp bảo vệ sức khỏe mắt, tăng độ thoải mái và kéo dài tuổi thọ của sản phẩm. Khi đeo kính áp tròng sai cách, bạn có thể gây ra các vấn đề như xước giác mạc, viêm kết mạc, hoặc cảm giác cộm, rát không thể chịu đựng. Đặc biệt với người mới bắt đầu, việc nắm vững cách đeo lens cận từ những bước cơ bản sẽ tạo nền tảng cho thói quen sử dụng an toàn lâu dài. Ngoài ra, hiểu rõ cách tháo kính áp tròng cũng quan trọng không kém, vì thao tác này ảnh hưởng trực tiếp đến việc giữ lens không bị trầy xước và đảm bảo vệ sinh.
Có thể bạn quan tâm: N Sao Là Số Gì? Giải Thích Chi Tiết Từ A Đến Z
Quy Trình Đeo Lens Cận Từ A Đến Z
Dưới đây là hướng dẫn chi tiết từng bước, được biên so lại từ kinh nghiệm thực tế và các khuyến cáo từ chuyên gia nhãn khoa.
Bước 1: Chuẩn Bị Trước Khi Đeo Lens
Trước khi đeo kính áp tròng, việc chuẩn bị là bước không thể bỏ qua. Điều này bao gồm:
- Rửa tay thật sạch: Sử dụng xà phòng không mùi, rửa kỹ và lau khô bằng khăn sạch, không xơ. Đây là bước quan trọng nhất để ngăn ngừa vi khuẩn xâm nhập vào mắt.
- Kiểm tra lens: Mở hộp lens, kiểm tra kính có bị trầy, xước, hoặc có bụi bẩn không. Nếu lens bị lỗi, tuyệt đối không sử dụng.
- Xác định mặt lens: Lens cận thường có hai mặt: mặt phẳng (thường phía trước) và mặt cong (phía sau, tiếp xúc với mắt). Khi lấy lens ra, bạn sẽ thấy nó tạo thành một hình cái chén nhỏ, úp xuống đất sẽ không đứng vững. Đó chính là mặt cong cần đặt lên mắt.
- Chuẩn bị dụng cụ (nếu có): Bộ đeo/tháo lens (applicator) sẽ giúp bạn dễ dàng và vệ sinh hơn, đặc biệt với người mới tập.
Bước 2: Cách Đeo Lens Vào Mắt Đúng Kỹ Thuật
- Nhỏ mắt hoặc nhỏ nước vào lens: Trước khi đeo, nhỏ 1-2 giọt nước nhỏ mắt chuyên dụng cho người đeo lens vào lòng bàn tay hoặc trực tiếp lên lens. Việc này giúp lens trơn trượt hơn, dễ dàng áp vào mắt và cung cấp độ ẩm ban đầu.
- Đặt lens lên mắt: Dùng ngón tay cái và ngón trỏ, nhẹ nhàng đặt lens lên đầu ngón tay trỏ. Nhìn thẳng gương, mở to mắt và hạ mí mắt dưới. Nhẹ nhàng đưa lens đến gần mắt, đặt vào phần trắng của mắt (có màu) trước, sau đó từ từ nhìn lên tròng đen. Lens sẽ tự dính vào mắt.
- Kiểm tra và điều chỉnh: Nhắm mắt nhẹ và xoay nhẹ eyeball. Mở mắt ra, nếu lens đã nằm đúng vị trí ở giữa tròng đen và bạn thấy rõ ràng, không cộm, rát là thành công. Nếu lens bị lệch, hãy tháo ra và bắt đầu lại từ đầu. Trường hợp lens đeo vào nhưng không di chuyển khi liếc mắt, có thể bạn đã đeo ngược mặt. Hãy lấy ra, lật mặt lens lại và đeo lại.
Bước 3: Cách Tháo Kính Áp Tròng An Toàn
- Nhỏ mắt để cấp ẩm: Trước khi tháo, nhỏ thêm 1-2 giọt nước nhỏ mắt để lens mềm ra, dễ tháo và tránh kéo kéo giác mạc.
- Rửa tay và dùng ngón tay: Rửa tay sạch sẽ như bước đầu. Dùng ngón tay cái và ngón trỏ, nhẹ nhàng đẩy lens xuống dưới mí mắt dưới.
- Lấy lens ra: Khi lens đã di chuyển xuống phần trắng của mắt, dùng ngón tay cái và ngón trỏ nhanh nhẹ nhàng bóp lens một chút và lấy ra. Nếu khó, bạn có thể dùng dụng cụ tháo lens chuyên dụng.
- Vệ sinh và bảo quản ngay: Sau khi lấy ra, đừng để lens khô. Hãy đặt ngay vào khay đựng đã có sẵn dung dịch ngâm mới.
Bước 4: Bảo Quản Kính Áp Tròng Đúng Chuẩn
- Phân loại đúng khay: Nếu bạn đeo lens lệch độ giữa hai mắt, hãy luôn để lens vào khay có chữ “L” (Left – Trái) hoặc “R” (Right – Phải) tương ứng.
- Thay nước ngâm mới: Mỗi lần sau khi tháo kính áp tròng, bạn phải đổ bỏ nước ngâm cũ, rửa sạch khay và đổ nước ngâm mới, sạch sẽ vào. Tuyệt đối không tận dụng nước ngâm cũ.
- Ngâm lens đủ thời gian: Sau khi lấy lens ra khỏi hộp/vỉ mới, cần ngâm lens ít nhất 4 giờ bằng dung dịch ngâm mới để loại bỏ chất bảo quản.
- Vệ sinh khay định kỳ: Mỗi tuần, nên dùng dung dịch ngâm hoặc nước cất sạch sẽ để cọ rửa toàn bộ khay đựng lens, cả trong và ngoài, nhằm loại bỏ mảng bám sinh vật.
Bước 5: Những Lưu Ý Vàng Khi Sử dụng Lens Cận
- Thời gian đeo: Tuân thủ nghiêm ngặt thời gian đeo được khuyến cáo trên hộp sản phẩm. Lens thông thường (Polyhema) chỉ nên đeo 6-8 tiếng/ngày, trong khi lens Silicone Hydrogel cao cấp có thể đeo từ 12-24 giờ. Tuyệt đối không đeo lens khi ngủ, kể cả loại cho phép đeo qua đêm.
- Thay hạn sử dụng: Đừng bao giờ đeo lens quá hạn sử dụng (1 ngày, 2 tuần, 1 tháng, 6 tháng…). Đeo lens hết hạn là nguyên nhân hàng đầu gây viêm kết mạc, loét giác mạc và thậm chí mù lòa.
- Sử dụng đúng sản phẩm: Chỉ dùng nước nhỏ mắt và nước ngâm dành riêng cho người đeo lens. Không bao giờ dùng nước muối sinh lý, nước cốt chanh hay bất kỳ chất lỏng nào khác để ngâm lens.
- Tránh môi trường khắc nghiệt: Không đeo lens khi đi bơi, tắm hơi, hoặc tiếp xúc gần với nhiệt độ cao (lò nướng, bếp). Khi trời mưa, hạn chế để nước mưa rơi vào mắt.
- Chăm sóc mắt: Nếu cảm thấy mắt cộm, khô, hãy nhỏ nước nhỏ mắt. Tuyệt đối không dụi mắt. Nếu triệu chứng kéo dài, hãy tháo lens và cho mắt nghỉ ngơi, đến gặp bác sĩ nếu cần.
- Không dùng chung: Lens là vật dụng cá nhân. Tuyệt đối không cho người khác mượn hay dùng chung lens.
So Sánh Chất Liệu Lens: Polyhema vs. Silicone Hydrogel
Hiểu về chất liệu sẽ giúp bạn lựa chọn lens phù hợp và biết cách đeo lens sao cho tối ưu.
- Polyhema (lens thông thường): Chất liệu nhựa sinh học, thấm oxy chủ yếu qua nước (Water Content). Có độ ngậm nước cao (>50%) sẽ thở oxy tốt nhưng hút nước mắt nhiều, không phù hợp với người khô mắt. Độ ngậm nước thấp (<50%) thì ít hút nước mắt hơn nhưng thở oxy kém hơn. Thời gian đeo trung bình 6-8 tiếng.
- Silicone Hydrogel (lens cao cấp): Chất liệu tiên tiến, thẩm thấu oxy trực tiếp qua silicon mà không cần hoàn toàn phụ thuộc vào nước. Ưu điểm vượt trội:
- Thở oxy gấp nhiều lần lens thường, giảm thiểu tình trạng thiếu oxy cho giác mạc.
- Độ mềm mỏng, thoáng khí, đeo lâu 12-24 giờ vẫn thấy dễ chịu.
- Ít bị khô mắt hơn.
- Nhiều dòng có thêm công nghệ chống tia UV.
Đây là lựa chọn tối ưu cho người đeo lâu dài và có nhu cầu đeo lens cả ngày.
Câu Hỏi Thường Gặp Về Cách Đeo Và Sử Dụng Lens
1. Đeo lens đi ngủ có sao không?
Không. Ngay cả lens được quảng cáo là đeo được 24/7, việc đeo khi ngủ vẫn làm tăng nguy cơ nhiễm khuẩn, viêm kết mạc và loét giác mạc. Trong khi ngủ, mắt cần được nghỉ ngơi và trao đổi oxy. Nếu vô tình đeo lens ngủ, hãy tháo ngay khi thức dậy, nhỏ mắt để cấp ẩm và cho mắt nghỉ dưỡng ít nhất vài giờ trước khi đeo lại.
2. Đeo lens cận có hại không?
Không, nếu bạn chọn lens chính hãng, có nguồn gốc rõ ràng, và tuân thủ đúng quy trình đeo lens, tháo lens và bảo quản. Tác hại thường xảy ra do sử dụng lens kém chất lượng, đeo quá hạn, hoặc vệ sinh không sạch sẽ. Hãy mua lens tại các địa chỉ uy tín, có giấy chứng nhận của Bộ Y tế.
3. Lens bị khô cứng còn dùng được không?
Không. Lens bị khô hoàn toàn có nghĩa là các tinh thể nước trong cấu trúc lens đã “chết”, làm mất đi độ ẩm và độ dẻo dai. Lens khô sẽ gây cộm, rát mắt, xước giác mạc và giảm đáng kể khả năng thở oxy. Hãy bỏ lens đó và thay lens mới.
4. Bao nhiêu tuổi thì có thể đeo kính áp tròng?
Về mặt lý thuyết, không có giới hạn tuổi. Tuy nhiên, vì trẻ em khó giữ vệ sinh và mắt đang phát triển, các chuyên gia khuyến cáo trẻ từ 16 tuổi trở lên, khi có ý thức và khả năng tự chăm sóc tốt, mới nên sử dụng. Trẻ em nếu cần phải đeo lens phải luôn có sự giám sát và hướng dẫn của phụ huynh.
5. Hạn sử dụng của lens sau khi mở niêm phong là bao lâu?
Hạn sử dụng in trên hộp là thời gian tối đa từ ngày sản xuất. Tuy nhiên, sau khi mở niêm phong, thời gian thực tế nên rút ngắn đi. Ngay cả lens có hạn sử dụng 6 tháng hoặc 1 năm, chuyên gia khuyên chỉ nên sử dụng tối đa 50% thời gian đó (khoảng 3 tháng cho lens 6 tháng, 4-6 tháng cho lens 1 năm) để đảm bảo lens luôn trong trạng thái tốt nhất, tránh tích tụ protein và vi khuẩn.
6. Cách bảo quản lens khi không có nước ngâm?
Đây là tình huống khẩn cấp. Nếu đang đi ra ngoài và hết nước ngâm, bạn có thể tạm thời ngâm lens trong nước nhỏ mắt chuyên dụng (nhưng không nên để lâu). Tuyệt đối không dùng nước khoáng, nước lọc hay nước muối. Ngay sau đó, hãy tìm mua nước ngâm tại tiệm mắt kính, tiệm thuốc gần đó. Đây chỉ là giải pháp tạm thời, bạn phải chuyển sang nước ngâm đúng chức năng càng sớm càng tốt.
Để tìm hiểu thêm các mẹo chăm sóc mắt và thông tin về các loại kính áp tròng phù hợp với nhu cầu của bạn, bạn có thể tham khảo thêm tại kinhmatquangnhan.vn.
Lời Kết
Việc làm chủ cách đeo lens không quá phức tạp, nhưng đòi hỏi sự kiên nhẫn và tuân thủ nghiêm ngặt các bước vệ sinh, đeo, tháo và bảo quản. Hãy coi đây là một thói quen chăm sóc sức khỏe quan trọng. Khi thực hiện đúng quy trình, bạn sẽ tận hưởng được trọn vẹn lợi ích mà kính áp tròng mang lại: sự tự tin, thoáng mát cho đôi mắt và tiện lợi trong mọi hoạt động. Chúc bạn sớm thành thạo kỹ năng này và luôn có đôi mắt khỏe mạnh, long lanh!